(بررسی تأثیر مولانا عبدالرحمن جامی بر ادبیات و فرهنگ سدههای پسین هرات)
چکیده
نورالدین عبدالرحمن جامی عارف، دانشمند و شاعر برجستۀ سدۀ نهم هجری، شخصیتی است که در گوشه و کنار جغرافیای پهناور زبان فارسی جایگاهی برجسته دارد. پایگاه و مرتبت مولانا جامی در پرورشگاه او هرات از گذشته تا امروز قدری متفاوت از دیگر مناطق بوده است. ادبا، شاعران و نویسندگان این شهر، در دورههای مختلف، مولانا جامی را الگوی خویش در سرایش و پژوهش قرار داده، در آثار خود وی را ستودند و سعی به تقلید و نظیرهگویی آثارش کردند. این گونه بود که عبدالرحمن جامی هم در زمان حیات خود و هم پس از درگذشتش، به مهمترین جریان ادبی هرات در بیش از پنجصد سال گذشته تبدیل شد. در این جُستار به بررسی شواهد و نشانههای این حضور چندصدساله در تاریخ فرهنگی و اجتماعی هرات در دو بخش 1-دیدگاههای ادبا، هنرمندان، امرا و صوفیان و 2-جامی به عنوان یک جریان بزرگ فرهنگی و اجتماعی پرداختهایم.
کلیدواژهها: عبدالرحمن جامی، هرات، سدۀ نهم، تاریخ ادبی هرات.
*مدیر مؤسسۀ پژوهشی بایسنغر
