مطالب توسط byso@22

به بهانۀ کوتاه ماندن دست ما از دوتار

چندی پیش سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد، یونسکو در چهاردهمین اجلاس کمیتۀ میراث ناملموس (معنوی) بشری در بوگوتا پایتخت کلمبیا، ساز دوتار را به فهرست میراث فرهنگی ناملموس جهان افزود. پروندۀ دوتار که توسط جمهوری اسلامی ایران با عنوان «مهارت ساخت و نواختن ساز دوتار» به این کمیته ارائه شد، توانست هر پنج […]

مدرسۀ نظامیۀ هرات کجا بود؟

پس از اسلام‌آوردن هراتیان، مذهب غالب در هرات مذهب حنفی و شافعی و در عصر غزنوی با حمایت محمود از کرامیان گاه غلبه با پیروان این فرقه بوده است. خواجه نظام‌الملک مرد شمشیر و قلم و وزیر مدبّر و پرتوان عصر اول سلجوقی و شاهانی چون آلپ ارسلان و ملک‌شاه سلجوقی که خود از شافعی‌مذهبان […]

قلعۀ خیسار غور از گذشته تا امروز

چهار قلعه در دورۀ ملوک کرت هرات گواه رویدادهای فراوانی بودند. این چهار قلعه به ترتیب فاصله از مرکز حکومت و شاید اهمیت، قلعۀ هرات یا حصار اختیارالدین در مرکز شهر، قلعۀ اسکلجه در کوه‌پایه‌های جنوب هرات، قلعۀ کالیون یا نره‌تو در ولایت بادغیس و قلعۀ خیسار در شرق فراه و شهرستان پرچمن هستند. از […]

استراتیژی‌های درازمدت شغلی میرزایان برنابادی

زیر حاکمیت سلسلۀ صفویان در ایران (۱۵۰۱-۱۷۲۲یا ۱۷۳۶میلادی) ولایات غالباً توسط خانواده‌های بانفوذ محلی کنترل و اداره می‌شدند که به صورت کامل و مطمئن در مناطق اصلی خود مستقر بودند. با این حال به طور کلی هنوز هم تاریخ آن‌ها با وجود این که مربوط به تصویر بزرگ‌تر تاریخ اجتماعی جهان اسلام و فارس‌هاست، ناشناخته […]

انتشار نخستین شماره از نامه بایسنغر

شمارۀ نخست «نامۀ بایسنغر» سال‌نامۀ مؤسسۀ پژوهشی بایسنغر منتشر شد. این سال‌نامه که ویژۀ مطالعات ادبی، تاریخی و فرهنگی هرات است در ۳۴۸ صفحه به چاپ رسیده است. در این سال‌نامه در پنج بخش «جست‌وجو»، «هرات‌شناسی»، «هریوکان»، «عرضه‌داشت» و «تازه‌درگذشتگان» مقالات و مطالبی در بارۀ تاریخ، مشاهیر، نسخه‌شناسی، سکه‌شناسی، بناهای تاریخی، گزارش‌های کاری مؤسسه پژوهشی […]

چریک های سربرهنه

در این کتاب نویسنده به بررسی کارنامۀ نظامی، سیاسی، اجتماعی و فرهنگی جبهات شهید حفیظ الله افضلی یکی از جریان‌های جهادی وابسته به جمعیت اسلامی افغانستان در غرب افغانستان و به ویژه هرات پرداخته و در چند دورۀ زمانی فعالیت‌های این جبهات جهادی را بررسی و تحلیل کرده است. جبهات شهید حفیظ الله افضلی در […]

گفتاری در سرگذشت خواجه عبدالله انصاری

این کتاب کوچک، دربردارندۀ متن سخنرانی سرژ دولوژیه بورکوی انصاری‌شناس فرانسوی است که به روز ۱۸ دی/جدی ۱۳۳۴ خورشیدی در تالار ریاست معارف شهر هرات پیشکش شد. بورکوی، این سخنرانی را بار نخست در ۲۸ آذر / قوس ۱۳۳۴ در تالار دبیرستان / لیسۀ حبیبیه در کابل ایراد کرده بود و اندک زمانی بعد، تئاتر […]

بازی های محلی هرات

«بازی‌های محلی هرات» در بردارندۀ ۴۵ بازی محلی هرات با برخی تصاویر بازی‌هاست که آن را زنده‌یاد امان‌الله نطقی افضلی به سال ۱۳۳۹ خورشیدی به عنوان پایان‌نامۀ تحصیلی نوشته است. این پایان‌نامه که با نمرۀ عالی ۱۰۰ از آن دفاع شده است، همان زمان در یادداشت‌های استادان بنام دارالمعلمین عالی کابل از جمله محمدحسین راضی […]

مطایبات حاجی محمد اسماعیل سیاه

نام کتاب: مطایبات حاجی محمد اسماعیل سیاه گردآورنده: محمدعلم غواص ویراستار: خلیل‌الله افضلی مجموعۀ مطایبات را محمدعلم غواص در سال ۱۳۵۴ با مقدمه‌ای مبسوط تهیه کرد و شاید بنا به برخی ملحوظات اجتماعی و سیاسی به صورت فوتوکاپی از روی دست‌نویس آن را در شمارگان محدود منتشر کرد. در سال ۱۳۷۷ عبدالغفور آرزو این مجموعه […]

روح دانا

روح دانا (یادنامۀ علامه صلاح‌الدین سلجوقی) به کوشش نصرالدین سلجوقی و با ویرایش علمی خلیل‌الله افضلی در ۳۱۵ صفحه و با قطع رقعی توسط مؤسسۀ پژوهشی بایسنغر منتشر شد. این کتاب شامل نه بخش اصلی است. زندگی‌نامۀ کامل و دقیق علامه منتخب آثار منثور و منظوم علامه مقالات پژوهشی در بارۀ علامه خاطرات یاران و […]